Чанде пештар дар саҳифаи шабакаҳои иҷтимоӣ ду хабар нашр шуд, ки аз лиҳози муаррифии ҷойгоҳи илму адаби тоҷик дар арсаи ҷаҳонӣ муҳим буда, ҳардуи он ба олими нуктасанҷ ва шоири хушбаёни тоҷик Ҳасани Султон робитаи мустақим дорад.

Робиаи Балхӣ яке аз суханварони маҳбуби охири аҳди Сомонӣ буда, шеър ва шахсияти ормонии ӯ дар Тоҷикистон ба ҳар муносибате сари забонҳост. Дар тамоми тазкираҳо ва маҷмуаҳое, ки аз адабиёти гузаштаамон таҳия шудаанд, дар аксари онҳо шарҳи ҳоли мухтасаре аз Робиаи Балхӣ ва намунаи ашъори ӯро овардаанд. Маълумоти ин тазкира ва маҷмуаҳо аксар такрори ҳамдигар буда, ҳамоно хусусияти афсонавӣ ва ривоятӣ доранд, аммо ин маълумот дар шинохти Робиа муҳим мебошанд. Робиашиносӣ дар Тоҷикистон бо ҳамон тазкираи Тоҷӣ Усмон оғоз мешавад.

Чу дурпош гардад ба маънӣ забонам,

Расад марҳабо бар замину замонам.

Рӯдакӣ

Таърихи миллати куҳанбунёд ва фарҳангофари тоҷикро бо тамоми шебу фарозаш корномаи қаҳрамонон баҳри ҳифзи манфиатҳои миллӣ, махсусан, озодӣ, истиқлол ва ваҳдату муттаҳидӣ фаро мегирад. Маҳз корномаи беназири фарзандони фарзонаи миллат боис шудааст, ки аҷдоди мо дар марҳалаҳои мухталифи тақдирсозу мураккаб ҳастии хешро ҳифз намуда, имкони дар дарозои таърих бақо монадан ба вуҷуд омадааст. Миллате, ки аз озодӣ ва истиқлолаш ҳифз намекунад ва баҳри ба даст овардани он талоше намеварзад, пойдору пойбарҷо бақо намемонад.